Jak wspierać dziecko w dobie koronawirusa?

Szczególną potrzebą naszych dzieci w okresie pandemii jest pomoc w odzyskaniu utraconego poczucia bezpieczeństwa.

Indywidualny kontakt z dzieckiem – rady dla rodziców i nauczycieli
na podstawie literatury psychologicznej ze zbiorów Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Krakowie Filii w Suchej Beskidzkiej:

  1. Rozmawiajmy z dzieckiem na temat tego, co się dzieje wokół niego: co widzi, słyszy i co czuje. Pozwólmy dziecku „wygadać się”. Szczera rozmowa, bez naszego pouczania i oceniania, daje dziecku poczucie bezpieczeństwa. Gdy poczuje się bezpiecznie chętniej posłucha tego, co mamy mu do przekazania.
  2. Nie zmuszajmy dziecka do rozmowy, jeżeli nie chce rozmawiać na trudny temat. Jest wiele innych form wspierania i towarzyszenia dziecku (propozycje na wspólne wyciszenie rodzica i dziecka zawiera m.in. książka „Uważność i spokój żabki” E. Snel). Warto dziecko przytulić, zapewnić o swojej bliskości. Cenne jest podjęcie wspólnego działania razem z dzieckiem (zrobić coś razem zamiast rozmowy o problemach).
  3. Dostarczajmy dziecku niezbędnych informacji, które pomogą mu zrozumieć trudną sytuację. Odpowiadajmy na jego pytania. Dbajmy, by ilość i szczegółowość informacji była dostosowana do wieku dziecka (informacje proste, konkretne, jednoznaczne, bez niepokojących niedomówień). Informując o pandemii, większą uwagę poświęcajmy działaniom, które służą zachowaniu zdrowia niż groźbom jego utraty (opis choroby, skutki). Strzeżmy dzieci przed nadmiarem informacji płynących z mediów czy naszych rozmów.
  4. Akceptujmy emocje dziecka (także swoje). Wspierajmy dzieci w sytuacji przeżywania lęku i innych trudnych emocji. Zaprzeczanie odczuwanym emocjom, pogłębia niepokój. Warto pomóc dziecku uświadomić, co przeżywa (nazwać emocję) i dlaczego (określić problem). W kolejnym kroku poszukajmy wspólnie z dzieckiem odpowiedzi na pytanie: Co możemy zrobić, by tej konkretnej trudności zaradzić? Odkrycie możliwości działania i podjęcie go chroni przed bezradnością. Warto mieć na uwadze ten fakt, ponieważ utrzymująca się dłużej bezradność może prowadzić do czynności samookaleczania się u dzieci, do depresji, prób samobójczych.
  5. Zwróćmy uwagę na niekorzystne dla zdrowia (utrzymujące się dłużej) zmiany w zachowaniu dziecka i poinformujmy o tym rodziców. W przypadku małych dzieci często wystarczy większa uwaga i pomoc ze strony ich bliskiego. Kontakt z psychologiem stosuje się wówczas, gdy jest to konieczne (rozmowa z psychologiem dla małego dziecka może być bardzo trudna).
  6. Zwracajmy uwagę na komunikaty i rady, jakie dajemy dziecku. Najlepiej, aby były pozytywne (mówmy dzieciom: Myjemy ręce po to, żeby być zdrowym). Dawajmy dużo wzmocnień. Chwalmy dziecko za aktywności, które podjęło, zamiast wyłapywać same braki, słabe strony i straszyć.
  7. DOROSŁY - pierwsza i najważniejsza pomoc dla dziecka. Dziecko nie ma umiejętności psychologicznych, aby mogło samo sobie poradzić. Na świat patrzy przez informacje otrzymane od nas, dorosłych. Nasze przeżywanie i postępowanie jest dla niego wzorem do naśladowania. Zatem, to od nas zależy, jak poradzą sobie nasze dzieci. Warto dbać regularnie o swój własny rezerwuar energii, ponieważ możemy dać tyle, ile sami mamy.

Praca metodyczna z grupą dzieci – rady dla nauczycieli:

Poczucie bezpieczeństwa jest podstawową potrzebą dziecka. Warto pamiętać o tym, że mózg uczy się wtedy, gdy czuje się bezpiecznie. W piśmiennictwie metodycznym dla przedszkoli zaproponowano, aby obecnie pracę metodyczną z dziećmi oprzeć o „małe kroki”, a nie ambitne plany realizacji wielu przedsięwzięć i projektów. „Małe kroki” to aktywności podstawowe i niezbędne dla wspierania rozwoju dzieci (mniej zajęć, ograniczonych do najistotniejszych dla rozwoju, powtarzających się o stałych porach - stały rytm). Warto dać dzieciom czas na rozmowy, przytulenie, zapewnienie, iż nad naszym zdrowiem czuwają lekarze, ale i my sami możemy zadbać o nasze zdrowie, gdy przyjmiemy odpowiednie zachowania. Źródło: Dorota Dziamska, Małe kroki, swobodny rozwój, zabawa i odpoczynek. „Wychowanie w Przedszkolu”, 2021, nr 1, s. 6-10

W pracy z dziećmi zaleca się metody, które redukują lęk. Są to m.in.:

  • - ruch, aktywność fizyczna,
  • - zabawy, gry,
  • - czytanie dzieciom, bajkoterapia,
  • - ćwiczenia relaksacyjne, na koncentrację.

Wybrane publikacje ze zbiorów PBW Filii w Suchej Beskidzkiej:

  1. Człowiek w poszukiwaniu sensu / Viktor E. Frankl – 46457
  2. Jak wspierać dzieci w kryzysie? : poradnik dla rodziców nie tylko na czas globalnej pandemii / Małgorzata Taraszkiewicz, Zofia Nalepa - 46404
  3. Jak pomóc nastolatkom w walce ze stresem, lękiem i depresją / Roy Petitfils - 46403
  4. Nakarm, naucz i puść wolno : jak wychować dzieci na szczęśliwych dorosłych / Izabela Antosiewicz - 46398
  5. Uważność i spokój żabki : ćwiczenia uważności dla dzieci… i ich rodziców / Eline Snel - 46241
  6. W pułapce myśli : jak skutecznie poradzić sobie z depresją, stresem i lękiem / Steven C. Hayes, Spencer Smith - 45354
  7. W pułapce myśli - dla nastolatków : jak skutecznie poradzić sobie z depresją, stresem i lękiem / Louise Hayes, Ann Bailey, Joseph Ciarrochi - 46402
    Artykuły:
  8. Bajkoterapia w pracy nad lękami dzieci w przedszkolu / Monika Litwinow. Wychowanie w Przedszkolu”, 2020, nr 1, s. 52-57
  9. Bezpieczne przywiązanie w relacji dziecko-nauczyciel / Agnieszka Ludorowska. Wychowanie w Przedszkolu”, 2021, nr 1, s. 33-37
  10. COVID-19 – o lęku przed nieznanym / Anna Naruszewicz. Remedium”, 2020, nr 4, s. 6-8
  11. Dziecko w czasach zarazy / Magdalena Śniegulska, rozm. przepr. Kinga Bartkowiak. Wychowanie w Przedszkolu”, 2020, nr 5, s. 10-14
  12. Emocje dzieci w sytuacji kryzysu epidemiologicznego : bajkoterapia w odpowiedzi na strach przed wirusem / Monika Litwinow. „Wychowanie w Przedszkolu”, 2020, nr 4/5, s. 24-28
  13. Jak żyć w czasach pandemii i nie zwariować? / Sylwia Pawłowska.Remedium”, 2020, nr 4, s. 2-5
  14. Kiedy nie wszystko idzie „jak po maśle” – jak reagować na trudne zachowania uczniów? / Agata Semeniuk. „Życie Szkoły”, 2020, nr 5, s. 20-24
  15. Małe kroki, swobodny rozwój, zabawa i odpoczynek / Dorota Dziamska. „Wychowanie w Przedszkolu”, 2021, nr 1, s. 6-10
  16. Nie taki straszny lęk : jak wspierać dzieci, kiedy się boją? / Agnieszka Ludorowska. Wychowanie w Przedszkolu”, 2020, nr 4/5, s. 33-36
  17. Oswoić strach / Magdalena Śniegulska. Remedium”, 2020, nr 4, s. 9-11
  18. Porozumienie bez przemocy : jak je wykorzystywać w trudnych rozmowach z dziećmi? / Magdalena Lange-Rachwał. „Życie Szkoły”, 2021, nr 5, s. 10-14
  19. Uważność, skupienie, koncentracja dzieci w wieku przedszkolnym / Monika Litwinow. Wychowanie w Przedszkolu”, 2020, nr 1, s. 6-11
  20. Zrozumieć i wspierać ucznia wysoko wrażliwego / Aleksandra Kubala-Kulpińska.Życie Szkoły”, 2021, nr 4, s. 22-25

 Opracowała: Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Krakowie Filia w Suchej Beskidzkiej

 

Pliki cookie ułatwiają świadczenie naszych usług. Korzystając z naszych usług, zgadzasz się, że używamy plików cookie.
Dalsze informacje Ok